Muzeum Organów Śląskich

Muzeum Organów Śląskich
Akademia Muzyczna im. Karola Szymanowskiego w Katowicach
ul. Zacisze 3
40-025 Katowice

Kierownik: prof. zw. dr hab. Julian Gembalski
Pracownicy: dr Stanisław Pielczyk
tel. 32/7792100 – informacja
tel. 698 621 881 – kierownik Katedry Organów i Muzyki Kościelnej, prof. zw. dr hab. Julian Gembalski
e-mail: J.Gembalski@am.katowice.pl

http://www.am.katowice.pl/?a=315_muzeum-organow-slaskich

wstęp bezpłatny
Godziny otwarcia:
poniedziałek: 17.00-19.00
wtorek: 11.00-13.00
środa: 11.00-13.00
czwartek: 17.00-19.00
piątek: 17.00-19.00
Możliwość zwiedzania dla grup indywidualnych w innych terminach, po uzgodnieniu telefonicznym z Kierownikiem Katedry Organów i Muzyki Kościelnej. W lipcu i w sierpniu muzeum dostępne dla grup po uprzednim uzgodnieniu telefonicznym. Możliwość zwiedzania z przewodnikiem.

Projekt powołania muzeum organów zrodził się w latach osiemdziesiątych XX wieku. Już wówczas, inicjator przedsięwzięcia, obecnie Kierownik Katedry Organów i Muzyki Kościelnej, prof. Julian Gembalski, zaczął gromadzić elementy organów, odnajdywane podczas prac badawczych prowadzonych na terenie Górnego Śląska. Obok zabytkowych piszczałek, wiatrownic, fragmentów stołów gry, pozyskiwał nie używane, pozostające często w stanie destrukcji całe instrumenty i ich części. Obiekty te inwentaryzowano, wykonywano prace zabezpieczające, przeprowadzano proces konserwatorski. Uchroniono w ten sposób przed zniszczeniem dziesiątki cennych obiektów badawczych, które równocześnie mogły pełnić funkcje eksponatów muzealnych. Zbiory uzupełniono bogatą kolekcją dokumentów archiwalnych, ikonografii, dokumentacji konserwatorskich oraz dokumentów życia muzycznego tematycznie związanego z organami. Muzeum Organów, jako placówkę stanowiącą część struktury organizacyjnej Akademii Muzycznej, powołano decyzją Senatu z dnia 4 kwietnia 2002 roku, a jego uroczyste otwarcie nastąpiło 20.10.2004 roku. Organizacyjnie Muzeum należy do struktury Katedry Organów i Muzyki Kościelnej.
Celem Muzeum Organów Śląskich jest gromadzenie, zabezpieczania i ochrona obiektów związanych z organami i ich historią, a także ich opracowywanie naukowe i udostępnianie publiczne, w postaci stałej ekspozycji muzealnej. Obok funkcji wystawienniczych wiele obiektów posiada przede wszystkim walor naukowy, służący badaniom nad problemami konstrukcyjnymi, dawną technologią, problemami konserwatorskimi i szeroko pojętą historią organów śląskich. W tym celu Katedra Organów i Muzyki Kościelnej zorganizowała własne zaplecze badawcze i technologiczne, obejmujące warsztat i pracownię konserwatorską a także pracownię naukową i archiwum. Ta ostatnia placówka przekształcona została (dzięki uzyskanemu grantowi Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego) w samodzielną jednostkę (Archiwum Organologiczne przy Muzeum Organów), stanowiącą centrum dokumentacji organów śląskich. Archiwum opracowuje zbiory pod kątem ich przyszłej dostępności dla badaczy.
Katedra Organów i Muzyki Kościelnej, której częścią jest Muzeum,  prowadzi działalność naukową w postaci organizowanych co kilka lat Międzynarodowych Konferencji Naukowych „Organy na Śląsku”, których efektem są publikacje. Siedem tomów serii wydawniczej pt. „Organy na Śląsku” zawiera materiał źródłowy do dziejów organów na Śląsku w aspekcie historii, konstrukcji, ochrony i konserwacji. Muzeum organizuje również wystawy czasowe w uczelni oraz w innych placówkach muzealnych regionu. Od lat uczestniczy w „Nocy Muzeów”.
Zbiory, wraz z dokumentami Archiwum Organologicznego przy muzeum obejmują ponad 500 obiektów. Muzeum posiada bogata bibliografię, w tym unikatowy album pt. „Muzeum Organów Śląskich”, wydany w 2013 roku.
Fot.: Janusz Cedrowicz