Muzeum Uniwersyteckie w Toruniu

Muzeum Uniwersyteckie w Toruniu
pl. Rapackiego 1
87-100 Toruń
tel. (56) 611 27 00
muzeum@bu.umk.pl

www.muzeum.umk.pl

wstęp bezpłatny
wtorek – piątek: 10.00–16.00
Zwiedzanie dla większych grup należy umówić mailowo.

kierownik: dr hab. Mirosław A. Supruniuk
pracownicy: mgr Katarzyna Moskała

Muzeum Uniwersyteckie w Toruniu
Tworząc własne Muzeum Uniwersyteckie, toruńska uczelnia nawiązała do tradycji muzealnych takich uniwersytetów jak krakowski, warszawski, wrocławski czy wileński; wszelako tylko z nazwy – Muzeum Uniwersyteckie w Toruniu ma w założeniu inny charakter. Jest to o tyle zrozumiałe, że w porównaniu z uczelniami wymienionymi wcześniej, UMK nie posiada wnętrz, świadectw, artefaktów czy dokumentów równie długiej historii własnej, którymi mogłaby się chwalić. Stąd pomysł, by Muzeum łączyło rolę opiekuna tradycji i symboli Uniwersytetu z tworzeniem nowoczesnego warsztatu do badań dla historyków sztuki i kultury. Ten drugi cel – na wzór uniwersytetów amerykańskich – jest możliwy dzięki wspaniałomyślności i darom Przyjaciół Uniwersytetu z całego świata. Trzeba wymienić tu kilka cennych darów: Wiesław Litewski, prof. UJ, ofiarował Uniwersytetowi kolekcję ponad 100 obrazów, ikon, mebli i przedmiotów użytkowych sztuki europejskiej i światowej z XVII–XX wieku; polski malarz mieszkający w Londynie, Aleksander Werner, podarował zbiór szkła rzymskiego, ceramiki greckiej i prekolumbijskiej, afrykańskiej rzeźby drewnianej, etruskiej terakoty, hinduskich przedmiotów artystycznych i broni powstałych między II wiekiem p.n.e a wiekiem XIX n.e.; Lina i Bolesław Nawroccy zdeponowali w Muzeum ogromną kolekcję prac Meli Muter oraz jej przyjaciół z École de Paris; Maryla Żuławska, wdowa po Marku – wielkim malarzu – podarowała Muzeum kolekcję prac męża oraz jego brytyjskich i polskich przyjaciół, pomogła również przekonać Halimę Nałęcz do złożenia w Toruniu zbioru malarstwa polskiego i brytyjskiego będącego własnością londyńskiej Drian Gallery; Halina Oberlander powierzyła opiece Muzeum zespół kilkuset prac Marka Oberlandera z niemal nieznanego w Polsce, nicejskiego okresu jego twórczości. Największy dar składa się z setek mniejszych i większych donacji uzyskanych od polskich emigrantów: prace malarskie, rzeźby, zbiory archiwaliów, ale też przedmioty i pamiątki osobiste.

Powstanie Muzeum było możliwe dzięki gestowi Leszka Balcerowicza – prezesa NBP, doktora h.c. UMK, który w roku 2003 przekazał gmach po likwidowanym oddziale NBP na własność Uniwersytetowi Mikołaja Kopernika. W gmachu nazwanym Collegium Maximum pod opieką miejskiego konserwatora zabytków dokonano przebudowy wnętrz. Zachowując zabytkowy charakter pierwotnego układu, detale sufitów, klatki schodowej i okien, dostosowano budynek do nowych celów. Projekt adaptacji wnętrz gmachu, a także wyposażenia sali senatu i przyszłego Muzeum (szafy, gabloty, ławy i stele rektorskie) opracował architekt Andrzej Ryczek. Na parterze powstała reprezentacyjna Sala Rektorów UMK. Wysoko na ścianach zawieszono portrety rektorów Uniwersytetu – od prof. Ludwika Kolankowskiego po prof. prof. Jana Kopcewicza i Andrzeja Jamiołkowskiego. Poniżej portretów, w pionowych gablotach, umieszczono zabytkowe togi rektorskie oraz insygnia rektorskie: łańcuch, berło i pierścień. Pierwsze piętro zajmują sale muzealne.

Muzeum Uniwersyteckie zainaugurowało działalność 19 stycznia 2005 r. dwiema wystawami. Pierwszą była ekspozycja pamiątek i fotografii związanych z nadaniem jesienią 2004 roku tytułu doktora h.c. UMK papieżowi Janowi Pawłowi II. Druga wystawa prezentowała ponad 100 grafik najwybitniejszego polskiego akwafortysty 1. połowy XX wieku – Konstantego Brandla. Uniwersytet w 2001 roku otrzymał w darze od siostrzeńca Brandla, Witolda Leitgebera z Londynu, ponad 1000 prac graficznych, rysunków, akwarel, gwaszy i pamiątek po artyście. W następnych latach organizowane były ekspozycje ze zbiorów Muzeum lub dzieł sztuki wypożyczonych, a każdej towarzyszył katalog lub folder.

dr hab. Mirosław A. Supruniuk